GOED IDEE

Ik moet een column schrijven over schrijfcoaching, maar mijn hoofd staat er niet naar. Dat staat op het ogenblik alleen naar mijn eigen schrijfproblemen. Eigenlijk zou ik zelf wel een coach kunnen gebruiken. Want wat is het geval?

Al tijden loop ik rond met het plan om een boek over mijn moeder te schrijven. Haar leven leek op de Sound of Music. Net als Maria in de film, had mijn katholieke moeder een mooie stem, maar was ze niet geschikt voor het klooster. En net als Maria, trouwde mijn moeder met een weduwnaar en kreeg ze op de bruiloft zeven stiefkinderen cadeau. Tot zover de overeenkomsten met de film.

Over de verschillen gaat mijn boek en in mijn fantasie is het een prachtig boek. Alle elementen daarvoor zijn immers aanwezig: tragiek, vreugde, spanning. Alleen, klein detail: het boek moet nog geschreven worden. En hoe pak ik dat aan?

De afgelopen maanden heb ik informatie verzameld. Ik ben gaan praten met familieleden, ik ben in archieven gedoken en heb dozen met foto's en documenten door gevlooid. Ik heb een vorm gekozen, een opzet gemaakt en ik heb chronologische factsheets gemaakt. Dat laatste is een tip van Annejet van der Zijl in Meer dan de feiten van H. Ceelen en J.van Bergeijk.

Eigenlijk ben ik klaar om te gaan schrijven als ik maar zou weten welk perspectief ik moet kiezen. Door wiens ogen moet ik het verhaal laten zien?

Door de ogen van mijn weinig kleurrijke, vrome moeder of door de ogen van haar zussen die ook een rol in het verhaal spelen en qua karakter geschiktere personages zijn? De een was een pittige, ruimdenkende non, de ander een geestige vrouw met het vermogen om een persoon of een situatie met een paar woorden tot in de kern te raken.

Als deze zussen ook een deel van het verhaal mogen vertellen, wordt het een rijker boek maar zijn drie stemmen niet teveel? En hoe combineer ik dat met de tijdsprongen die ik bedacht heb?

En wordt het eigenlijk een roman of non-fictie? Ik wil dicht bij de werkelijkheid blijven, maar de werkelijkheid (zo die al bestaat) is vaak saai en langdradig. Voor een boeiend boek is spanning en verdichting nodig. En ook fictie want hoe kan ik anders dialogen schrijven en hiaten opvullen? Maar hoever wil ik in die fictie gaan?

Ik keer deze vragen om en om in mijn hoofd en kom pas tot een (tijdelijke) oplossing als ik me voorstel wat ik als schrijfcoach zou adviseren.

Probeer dingen uit. Leg je niet vast. Verklaar niet alles heilig wat je op papier zet. Kies een scène en schrijf die vanuit verschillende perspectieven. Kijk welke stem je het beste ligt, bij welke stem het verhaal het beste uit de verf komt en waar de grens ligt tussen fictie en werkelijkheid.

Ik vind het een goed idee van mezelf en ga er meteen aan beginnen. Die column moet dan maar even wachten.